Veteranenstatus als afleiding?

inheemsemoluksemilitairen_600U heeft het ongetwijfeld al vernomen. Molukse oud-KNIL militairen krijgen een eerbetoon door Defensie. De groep van ongeveer honderd oud-militairen van het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (KNIL) zal op 21 november officieel worden ontvangen op landgoed De Zwaluwenberg bij Hilversum. De bijeenkomst is georganiseerd door Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht Hans van Griensven, tevens Inspecteur der Veteranen.

Het verhaal gaat dat Van Griensven betrokken raakte bij de kwestie na een bericht op de Facebookpagina van de Stichting Maluku4Maluku vorig jaar zomer, waarin ongenoegen wordt geuit over het gebrek aan erkenning voor deze veteranen. “De Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht las dat, voelde zich verantwoordelijk en wilde er iets aan doen. Hij is met de stichting in gesprek gegaan over een manier om die erkenning vorm te geven”, aldus een woordvoerder van het ministerie van Defensie.

Wat houdt dit eerbetoon in? Tijdens de bijeenkomst op 21 november zal onder andere worden bekeken of de oud-militairen van het KNIL de onderscheidingen hebben gekregen die ze verdienen. Ook zal Defensie nagaan wie er recht heeft op de veteranenstatus en de veteranenspeld. “Sommigen hebben die status al aangevraagd, anderen niet. Daar zullen we hen bij helpen”, zegt de defensiewoordvoerder. “Ook gaan we volgend jaar extra aandacht voor hen vragen tijdens de Landelijke Veteranendag, waaraan zij ook als groep kunnen deelnemen.” Door de status als veteraan kunnen de oud-militairen bijvoorbeeld een jaarlijkse reünie organiseren.

Backpay-regeling: Hoewel een eerbetoon altijd goed is, komt dit natuurlijk 67 jaar te laat. “Beter laat dan nooit”, zegt men, maar toch moeten we waakzaam zijn. Dit betreft een eerbetoon, geen financiële tegemoetkoming. Men moet dit niet verwarren met de “backpay-regeling”. Wat hield die regeling ook alweer in?

In november 2015, zeventig jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog, werden de toenmalige staatssecretaris Martin van Rijn (VWS) en het Indisch Platform het eens over de uitbetaling van de achterstallige salarissen van ambtenaren en militairen tijdens de Japanse bezetting van Nederlands-Indië. Daarover was negentien jaar lang onderhandeld tijdens wat de ‘backpay-discussie’ is gaan heten.

In de financiële regeling werd afgesproken dat de naar schatting 1100 mensen die toen nog in leven waren 25.000 euro netto per persoon uitgekeerd kregen. Nabestaanden zoals weduwen en kinderen kwamen niet in aanmerking voor de vergoeding, wat leidde tot veel boze reacties. De teneur was dat de Nederlandse staat te laat met te weinig over de brug kwam.

Het Indisch Platform sprak toen juist grote waardering uit voor Van Rijn, omdat hij een lastige kwestie had opgepakt die zijn voorgangers liever voor zich uit schoven. “Hij heeft Niod-onderzoekers samengebracht, en zich heel kundig laten informeren. Toen bleek dat deze zaak toch iets anders in elkaar stak dan zijn voorgangers altijd deden voorkomen. Daar hebben wij grote bewondering voor”, zei Anton te Meij, woordvoerder van het platform, in 2015. (bron: Trouw)

Is er vanuit de Nederlandse overheid nog nooit eerder aandacht geschonken aan de eerste generatie, zoals Leo Reawaruw van Maluku 4 Maluku stelt? Is dit terecht historisch te noemen? Hoe zit het dan ook alweer met de Rietkerk-uitkering? De Rietkerk-uitkering is een bijzondere uitkering. De invoering van deze uitkering aan de in 1951 naar Nederland gebrachte Molukkers was een verzoenend gebaar van de Nederlandse regering

De uitkering was een van de bepalingen van de op 21 april 1986 gepubliceerde “Gezamenlijke Verklaring van de Nederlandse regering en het Hoofdbestuur van de Badan Persatuan”. Minister van Binnenlandse Zaken Koos Rietkerk, verantwoordelijk voor het minderhedenbeleid, en de Molukse dominee Samuël Metiarij hebben over het document onderhandeld. Namens de Nederlandse Regering tekende Minister-President Ruud Lubbers.

De jaarlijkse uitkering van 2000 gulden, nu 900 euro werd naar de Minister, “Rietkerk-uitkering” genoemd. Dit bedrag werd destijds berekend en ingesteld als de prijs van een ticket naar de Molukken. De leden van de eerste generatie Molukkers in Nederland kregen deze uitkering. Daarnaast werd een onderscheiding, de Herdenkingspenning komst Ambonezen naar Nederland ingesteld.

Behalve de uitkering en de medaille werd er afgesproken dat er een gezamenlijke aanpak van werkgelegenheid en huisvestingsproblemen zou komen. Een “duizend banenplan” zou uiteindelijk 1200 banen opleveren voor de Molukse gemeenschap die onder hoge werkloosheid leed. Er werd een Moluks museum in het vooruitzicht gesteld. De Nederlandse regering zou jaarlijks 500.000 gulden (ruim 225.000 euro) bijdragen voor de stichting, inrichting en instandhouding van wat het Moluks Historisch Museum in Utrecht zou worden. (bron: Wikipedia).

Afleiding: Rietkerk-uitkering was natuurlijk een tegemoetkoming. Een zoethoudertje na de rumoerige jaren 70. Zo zie ik deze veteranenstatus ook. Het is allemaal te toevallig. De Molukse gemeenschap en de media waren gefocust op de rechtszaak tegen de Nederlandse Staat inzake de beëindiging van de treinkaping bij De Punt. Deze kwestie haalde afgelopen maanden bijna dagelijks de kranten. Tijdens de rechtszittingen is gebleken dat de mariniers elkaar op cruciale punten tegenspraken met als gevolg dat de Staat er niet goed voor staat. Hierdoor kunnen ze besloten hebben om de veteranenstatus voor de Molukse KNIL militairen uit te roepen. Dit om de Molukse gemeenschap tevreden te stellen en om zieltjes te winnen. Veteranenstatus als afleiding? Ik sluit het niet uit. Of zoals iemand op Facebook stelt: “Het is pure logica dat wanneer er na zoveel jaar ineens zo’n lege symbolische erkenning gegeven wordt, wel even een belletje moet gaan rinkelen. Iedere zelf respecterende Molukker heeft die erkenning niet nodig na al die jaren. Diezelfde politieke agenda’s zijn precies de reden dat we hier zijn gekomen zoals we hier zijn gekomen. De enige mensen die erkenning zouden moeten kunnen geven zijn wij zelf door de verhalen, geschiedenis en toekomst van onze families vast te leggen en uit te dragen hier en elders! 
In Memoriam zij die hebben gestreden en niet meer met ons zijn!”

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s